Oczka wodne

Piękny i zadbany ogród jest dumą jego właściciela. Na zielonym, puszystym dywanie trawnika, wśród kolorowych, pachnących kwiatów, okazałych drzew i krzewów ozdobnych możemy odpocząć i zregenerować swoje siły. Kontakt z naturą pomaga nam opanować stres i naładować nasze wewnętrzne baterie. Ogrodnicy wiedzą o tym doskonale i starają się do swoich ogrodów wprowadzać wyjątkowe i atrakcyjne elementy.

Oczko wodne w ogrodzie

Architektura ogrodowa jest kategorią, która mieści w sobie wiele różnorodnych elementów. Wśród dużej architektury wyróżniamy: altany ogrodowe, domki narzędziowe oraz pergole. Małą architekturę reprezentują głównie meble ogrodowe, fontanny ogrodowe, donice ogrodowe i wszelkie ozdoby ogrodowe. W przestrzeni naszej działki mała architektura pełni głównie funkcje dekoracyjne i estetyczne, a czasami, jak w przypadku stołów i krzeseł ogrodowych, również użytkowe. Wśród małej architektury oczka wodne są wyjątkowo atrakcyjnym elementem. Nieduże ekosystemy pozytywnie wpływają na estetykę ogrodu i nasze własne samopoczucie.

Budowa oczka wodnego w ogrodzie jest prosta i możemy wykonać ją samodzielnie lub zestaw pracy przy budowie zlecić profesjonalnej firmie. Oczka wodne buduje się zwykle przy pomocy gotowych form plastikowych lub buduje się je z folii. Budowa z folii pozwala nadać oczku pożądany, nietypowy kształt.

Zalety oczka wodnego

Zadbane i utrzymane w dobrej kondycji oczko wodne w ogrodzie będzie doskonałym elementem małej architektury. Przede wszystkim będzie to klejnot w koronie naszego ogrodu - zagospodarowania z oczkiem wodnym to jedne z najbardziej atrakcyjnych i wyjątkowych aranżacji. Oczko wodne jest też wyjątkowo uniwersalne wobec różnych styli ogrodowych - zbiorniki projektuje się do ogrodów wiejskich i rustykalnych i równie dobrze wyglądają w nowoczesnych założeniach typu glamour lub boho. Oczko wodne to obowiązkowy element w ogrodach w stylu japońskim i chińskim.

W czasie letnich, gorących upałów wokół oczka wodnego tworzy się przyjemny, chłodny mikroklimat. Parująca woda ochładza powietrze, dlatego warto w czasie upałów ustawić meble ogrodowe nad wodą przy oczku wodnym. Jeśli w trakcie budowy oczka wodnego zdecydowaliśmy się również na zainstalowanie fontanny lub kaskady, dodatkowy szum i szmer wody będzie wyjątkowo kojący. Oczko wodne przyciąga do naszego ogrodu dzikie zwierzęta. Sami również możemy ożywić ogród, wprowadzając do oczka wodnego ryby, na przykład popularne odmiany rybek koi.

Posiadanie małego ekosystemu wodnego daje nam też możliwość wprowadzenia do ogrodu wyjątkowych roślin: kaczeńce, kosaćce, pałkę wodną lub królową oczek wodnych - lilię wodną (profesjonalnie nazywaną grzybieniem białym). Rośliny wodne sadzić należy w zależności od głębokości oczka: w strefie przybrzeżnej, wodzie płytkiej oraz wodzie głębokiej.

Do oczka wodnego warto zainstalować oświetlenie i ustawić dodatkowe dekoracje (kamienie, latarnie kamienne, rzeźby). Produkty dekoracyjne można zakupić w naszym sklepie.

Sztuczny ekosystem wodny — ewentualne problemy

Oczko wodne to sztuczny, stworzony ludzką ręką zbiornik wodny. Zwykle ma niewielkie rozmiary (długość kilku, maksymalnie kilkunastu metrów i szerokość kilku metrów) i w przyrodzie właściwe samodzielnie nie miałby możliwości zaistnieć. Pozostawione samo sobie oczko wodne szybko się zmienia - natura dąży do równowagi i zniwelowania wgłębienia.

Jeśli przestalibyśmy opiekować się oczkiem wodnym, szybko nastąpiłby gwałtowny rozkwit glonów. Oczko wodne z każdym dniem staje się coraz bardziej mętne, woda zmienia kolor na brązowo — zielony i zaczyna nieprzyjemnie pachnieć. Rozwój glonów i bakterii powoduje, że zbiornik odpowietrza się i zaciemnia. W tym momencie wprowadzone do zbiornika ryby nie są w stanie żywić się i prawidłowo oddychać i bardzo często zdychają. Glony zajmują zbiornik, który cały czas coraz mocniej zamula się, rośliny przybrzeżne rozrastają się coraz głębiej w stronę środka oczka wodnego, aż w końcu zarastają cały zbiornik. Nasze do niedawna piękne oczko wodne zamienia się w błotnistą, nieładnie wyglądającą i nieprzyjemnie pachnącą kałużę.

Tak drastyczny scenariusz jest jednak bardzo łatwo przerwać. Odpowiednie działania są w stanie zatrzymać rozwój alg i zapobiec katastrofie. Dbanie o oczko wodne będzie opierało się zatem na zainstalowaniu pompy oraz filtrów, późniejszej, odpowiedniej konserwacji urządzeń oraz w stosowaniu chemii i preparatów do oczek wodnych. Chemiczne substancje powinniśmy dawkować do zbiornika zgodnie z instrukcją na opakowaniu.

Pompy i filtry

Pompa do oczka wodnego jest podstawowym urządzeniem, które pomaga utrzymać nieckę w czystości i dobrej kondycji. Urządzenie powinniśmy umieścić na samym dnie zbiornika - na dno opada najwięcej zanieczyszczeń, dlatego to właśnie tam pompa będzie najefektywniejsza. Pompę możemy odpowiednio zaaranżować, okrywając ją np. dużymi kamieniami (tak, by przepływ wody nie był zakłócony), dzięki czemu sprzęt nie będzie widoczny z brzegu i nie będzie psuł widoku.

Pompa ma za zadanie zasysać wodę, oczyszczać ją (jeśli jest wyposażona w filtr lub podłączona do filtru), napowietrzać i wypuszczać. Zwykle woda wypływa w wyższym, oddalonym od pompy punkcie, dlatego pompa musi mieć na tyle dużo mocy i wydajności, aby wodę wyrzucić pod odpowiednim ciśnieniem. Pompa może wylewać pióropusz wody w postaci fontanny, wodę w kaskadzie lub ciecz wypuszczana jest gdzieś przy brzegu. Specjalne końcówki do pompy umożliwiają zainstalowanie dyszy do urządzenia, która sięga ponad taflę wody. Dysza rozbryzguje wodę i tworzy się mała fontanna nad oczkiem wodnym. Jeśli odpowiednio zaaranżujemy brzeg, robiąc przy oczku nieduże wzniesienie (lub po prostu budując oczko przy naturalnym wzniesieniu) i tworząc w nim rzekę i stopnie z kamieni, będziemy mogli cieszyć się kaskadą. Zarówno kaskada, jak i fontanna dodatkowo napowietrzają wodę, dzięki czemu znajdujące się tam ryby czują się dobrze i zdrowo.

Do pomp warto dokupić odpowiedni urządzenia - filtry. Filtr może być zainstalowany już w pompie, ale najczęściej jest on osobnym urządzeniem, ustawianym przy brzegu lub wkopywanym w ziemię - takie rozwiązania pozwalają na częste sprawdzanie stanu filtra i ewentualną wymianę brudnych i zużytych elementów filtracyjnych. Filtrowanie wody jest ważne, zwłaszcza, jeśli oczko jest zarybione - dzięki filtracji usuwany jest niezjedzony pokarm dla ryb, ich odchody i szczątki roślin, oczko nie zamula się i hamowany jest rozwój alg.

Jeśli zauważymy duże zanieczyszczenie, zastosujmy dodatkowe narzędzia np. odkurzacz do szlamu.

Rośliny do oczka wodnego

Rośliny wodne do oczek wodnych dzielą się w zależności od strefy, na której zostaną posadzone. Wyróżniamy strefę błotną (przybrzeżną), strefę wody płytkiej oraz strefę wody głębokiej.

W strefie błotnej sadzi się rośliny naturalnie rosnące na mocno podmokłych terenach. Warto zasadzić tutaj kaczeńce, kosaćce, bobrka trójlistnego i żabieńca babkę wodną. Przy dużych oczkach wodnych doskonale będzie prezentowała się pałka wodna.

Wśród roślin wodnych do strefy wody płytkiej wyróżnić można: strzałkę sercolistną, przęstkę pospolitą, jaskra wielkiego. W strefie wody głębokiej sadzi się natomiast grzybienie białe (czyli popularne lilie), grążele żółte, rdestnice oraz rogatka sztywnego. Rośliny do oczek wodnych ze strefy płytkiej i głębokiej sadzi się w pojemnikach (najczęściej plastikowych, ażurowych, czarnych koszach) i umieszcza na foli. Pojemniki stabilizuje się kamieniami tak, aby nie wypadały i nie przetaczały się po dnie zbiornika. Kładąc zarówno rośliny, jak i kamienie na dno uważajmy, aby nie uszkodzić (nie rozerwać) przypadkiem folii. Folia może dodatkowo być pokryta warstwą piasku oraz żwiru i to w tej warstwie umieszcza się kosze.

Dobór odpowiednich roślin sprawi, że glony nie będą się tak szybko rozwijać. Roślinami nie obsadzajmy jednak całego oczka (obsadzenie powinno wynosić około 30 - 40% powierzchni oczka i strefy brzegowej). Zbyt duża ilość roślinności zaciemni nieckę.

Zarybianie oczka wodnego

Planując budowę oczka wodnego wielu z nas myśli już o jego zarybieniu. Odpowiednio duża niecka będzie w stanie pomieścić zwierzęta i zapewni im spokojny i szczęśliwy byt. Małe oczka powinny jednak zrezygnować z pomysłu zarybiania - w zbyt małej przestrzeni rybki będą ściśnięte i nieszczęśliwe, szybko może to również zaszkodzić ich życiu i zdrowiu. Większość ryb ozdobnych do oczek wodnych jest gatunkami stadnymi wpuszczenie tylko jednej czy dwóch rybek będzie źle oddziaływać na ich samopoczucie.

Do oczek wodnych w ogrodzie wpuścić można ryby takie jak karasie ozdobne, różanki i słonecznice. To rodzime gatunki i w odpowiednio głębokich oczkach wodnych (powyżej 120 cm głębokości) są w stanie przezimować i nie ma potrzeby przenoszenia ich do domu. Karpie koi, wyjątkowo popularne rybki, będą do przezimowania potrzebowały głębszego zbiornika. Wszystkie te gatunki są stadne. Karasie ozdobne i karpie koi to rybki duże, należy zatem przy zakupie wziąć pod uwagę ich przyszły rozmiar.

Zbiorniki można również zarybiać gatunkami tropikalnymi. Nadają się do tego mieczyki, brzanki różowe i pielęgnice pawiookie. Tropikalne rybki wpuszczamy do ogrodowego oczka wodnego dopiero latem, gdy temperatura wody w oczku wodnym wynosi co najmniej 20 ^oC. Na zimę odławiamy je i hodujemy w domu.